Bắt chước

10-10-2008 00:06:44 GMT +7

Một điều dễ nhận thấy là vận động bầu cử kiểu Mỹ đang lan rộng khắp châu Âu, theo nhận xét của hãng tin AP.

Bằng chứng mới nhất là tại cuộc bầu cử quốc hội tháng 9 vừa qua tại Áo, đâu đâu cũng thấy trương khẩu hiệu “Chúng ta có thể, nếu các bạn muốn” và quần chúng reo hò khẩu hiệu này. Đây chính là bắt chước kiểu vận động tranh cử của ứng viên Barack Obama thuộc Đảng Dân chủ Mỹ với khẩu hiệu “Vâng, chúng ta có thể”.

Chuyên gia Anh Reginald Dale làm việc tại trung tâm nghiên cứu chiến lược quốc tế Washington, nhận xét: “Khắp châu Âu, kể cả những nước thuộc khối Đông Âu cũ, đều tràn ngập những yếu tố Mỹ trong vận động tranh cử”. Đó là những cuộc tranh luận trên truyền hình, tiếp xúc cử tri, thăm dò ý kiến quần chúng, dựng panô quảng cáo, thuê báo chí quảng cáo chương trình tranh cử.

Tranh cử kiểu Mỹ bắt đầu lan sang châu Âu từ năm 1997 khi cuộc tổng tuyển cử diễn ra ở Anh mà hai đối thủ chính cạnh tranh là đảng bảo thủ và công đảng. Lần đầu tiên xuất hiện “cuộc chiến panô” quảng cáo. Đáng chú ý là tấm panô ám chỉ ông Tony Blair của công đảng có đôi mắt quỷ dữ (!) kèm với khẩu hiệu “Công đảng mới là hiểm họa mới”. Tuy vậy, ông Tony Blair vẫn giành thắng lợi và đảng bảo thủ đành nuốt hận. Tấm gương của ông Blair sau đó đã được Thủ tướng Đức Gerhard Schroeder noi theo và cũng chiến thắng.

Chuyên gia Dale nhận xét: “Mô hình Mỹ đã lan khắp châu Âu, một phần vì nhờ tấm gương của ông Blair, người đã nhập cảng hình mẫu Mỹ”.

Tất nhiên, vận động tranh cử ở châu Âu có những khác biệt so với Mỹ. Đó là mùa tranh cử ngắn hơn, các cuộc thăm dò dư luận và phỏng vấn các ứng viên chỉ được tiến hành trước ngày bỏ phiếu 24 giờ. Chi phí tranh cử cũng ít hơn so với Mỹ. Như ở Bỉ, các đảng chỉ tốn kém không quá 1 triệu euro cho vận động tranh cử, trong khi ở Mỹ tốn tới cả trăm triệu USD. Tại các nước châu Âu, đời tư của ứng viên không được khai thác triệt để như ở Mỹ, dù có bị báo chí moi móc phần nào cũng không ảnh hưởng tới kết quả bầu cử. Trong cuộc vận động bầu cử tổng thống Pháp năm 2006, chuyện tình rắc rối của ông Nicolas Sarkozy chỉ hợp gu báo chí mà không ảnh hưởng tới uy tín của ông.

Mới đây, chủ tịch Đảng Xã hội dân chủ Áo Werner Faymann cũng tranh cử chức thủ tướng theo kiểu Mỹ: Mở trang web riêng, tung album ảnh cá nhân lên mạng để tranh thủ cảm tình của cử tri. Và ông đã chiến thắng các đối thủ với tỉ lệ phiếu cao nhất.

T.Tùng