Sai phạm nhiều, lợi nhuận thấp

Hầu hết làm ăn có lãi

KTNN đánh giá: Có 45/49 doanh nghiệp (DN) thành viên được kiểm toán kinh doanh có lãi, chỉ có 4 DN làm ăn không hiệu quả.

Tại thời điểm 31-12-2007, tình hình tài chính của các tổng công ty này lành mạnh, hoạt động kinh doanh có hiệu quả. Cụ thể, lợi nhuận trước thuế của Vinalines đạt 1.004 tỉ đồng, tỉ suất lợi nhuận trước thuế trên vốn chủ sở hữu là 13,6%, tổng số nợ phải trả là 17.071 tỉ đồng, chiếm 65% tổng vốn và bằng 2,3 lần vốn chủ sở hữu. Tổng lợi nhuận trước thuế của VTC đạt 34,6 tỉ đồng, lợi nhuận trước thuế/vốn chủ sở hữu 17,3%, tổng số nợ phải trả 700 tỉ đồng, chiếm 77,7% tổng nguồn vốn và bằng 3,48 lần vốn chủ sở hữu. Tổng lợi nhuận trước thuế của Khánh Việt là 268 tỉ đồng, lợi nhuận trước thuế/vốn chủ sở hữu 24,7%, tổng số nợ phải trả 733 tỉ đồng, chiếm 40% tổng nguồn vốn và bằng 0,67 lần vốn chủ sở hữu... Về Resco, tổng lợi nhuận kế toán trước thuế là 373,481 tỉ đồng, lợi nhuận sau thuế là 280,744 tỉ đồng.

Nhiều sai phạm tại Resco

Qua kiểm toán tại 17 đơn vị của Resco, KTNN đánh giá: Nhìn chung, Resco có ý thức chấp hành pháp luật nhưng vẫn còn một số đơn vị thành viên kê khai tính thuế GTGT chưa đầy đủ, kịp thời; áp dụng sai quy định về miễn thuế, không loại trừ chi phí không hợp lệ khi tính thuế thu nhập DN; chưa thực hiện các thủ tục đề nghị cơ quan có thẩm quyền giao đất dẫn đến việc chưa nộp tiền sử dụng đất với số tiền lớn trong nhiều năm.

Ngoài ra, một số đơn vị thành viên của Resco còn chưa chấp hành các quy định tại điều lệ quản lý đầu tư xây dựng, chưa đầy đủ thủ tục pháp lý và thủ tục đầu tư theo quy định khi triển khai các dự án chung cư...; thậm chí, sử dụng đất không đúng quy hoạch. Từ những sai phạm đó, Phó Tổng KTNN Lê Minh Khái cho biết: KTNN đã yêu cầu Resco tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm trong thực hiện dự án kinh doanh bất động sản tại Công ty Phát triển nhà Bình Thạnh; đánh giá các khoản thiệt hại tài chính tại công ty để có chỉ đạo hướng xử lý. Đồng thời, Resco cũng phải kiểm điểm, rút kinh nghiệm về trách nhiệm đối với hoạt động đầu tư, kinh doanh tại Công ty Phát triển nhà Bình Thạnh khi để sai phạm kéo dài nhiều năm. Cũng vì thu tiền của người mua trong khi chưa giải tỏa được mặt bằng, Công ty TNHH Nhà nước một thành viên phát triển và Kinh doanh nhà phải điều chỉnh giảm doanh thu 39,8 tỉ đồng.

Ở một DN khác trực thuộc Resco là Công ty Phát triển nhà Tân Bình (nay là Công ty Cổ phần Địa ốc Tân Bình), KTNN phát hiện công ty này không đưa vào sổ sách theo dõi trên sổ kế toán, biên bản kiểm kê khi định giá tài sản để cổ phần hóa đối với 26 căn hộ chung cư. Còn Công ty Thương mại Sài Gòn 5, khi tiến hành liên doanh để xây dựng Trung tâm Giao dịch thương mại Hùng Vương (Hùng Vương Plaza), dù góp vốn bằng quyền sử dụng đất nhưng lại chưa xác định giá trị sử dụng đất. Công ty XNK Đầu tư và Xây dựng Gò Vấp tạm chia lợi nhuận cho Công ty TNHH Thương mại và Xây dựng Hoàn Cầu vào năm 2001 trong khi trên thực tế liên doanh... chưa có doanh thu và chưa có lợi nhuận.

Hiệu quả sản xuất kinh doanh thấp

Tại thời điểm 31-12-2007, Vinalines đã đầu tư dài hạn hơn 1.928 tỉ đồng, trong đó 90,9 tỉ đồng đầu tư vào 6 công ty con, hơn 964 tỉ đồng đầu tư vào 29 công ty liên doanh, liên kết; hơn 873 tỉ đồng còn lại đầu tư dài hạn vào các lĩnh vực khác... Tuy nhiên, bên cạnh tập trung đầu tư bổ sung cho các công ty trong ngành, Vinalines đang đầu tư sang lĩnh vực khác bằng hình thức góp vốn: Góp vốn thành lập 2 công ty hoạt động trong lĩnh vực bất động sản 62,2 tỉ đồng, chiếm 0,84% vốn chủ sở hữu; góp 29,7 tỉ đồng thành lập 2 công ty cổ phần chứng khoán. Tổng số tiền cổ tức và lãi liên doanh được chia là 177,2 tỉ đồng, tỉ suất lợi nhuận là 9,19% tổng vốn đầu tư dài hạn.

Theo KTNN, hiệu quả sản xuất kinh doanh của các đơn vị thuộc Vinalines còn thấp, tỉ suất lợi nhuận chưa cao. Bên cạnh đó, một số đơn vị cuối năm chưa nộp kịp thời vốn Nhà nước khi cổ phần hóa về tổng công ty với số tiền lên tới hơn 132,9 tỉ đồng.