Để hạn chế tác động của dịch cúm lan sang người, chúng ta phải chuẩn bị kỹ lưỡng các phương tiện cần thiết, có hệ thống giám sát cũng như phải có kế hoạch phòng chống tốt

Trước nguy cơ đại dịch có thể xảy ra, người tiêu dùng nên cẩn thận khi ăn thịt gia cầm Ảnh: N. Hữu

. Phóng viên: Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Bùi Bá Bổng có lần cảnh báo rằng VN có thể là điểm đầu tiên xảy ra đại dịch do cách chăn nuôi gia cầm của người dân. Xin ông đánh giá về ý kiến này?

- Ông Hans Troedsson: Quả thật VN đang là một nước có nguy cơ cao vì cúm gia cầm đã lây lan trên diện rộng trong khu vực. Nhưng có những tin tức tốt lành là các nhà lãnh đạo VN đã nhận thức được đầy đủ nguy cơ này. Các bộ như Y tế và NN-PTNT đang tích cực chuẩn bị các biện pháp phòng chống và ngăn ngừa dịch bệnh.

. Trong trường hợp dịch bệnh bùng phát ở VN, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) sẽ làm gì để giúp đỡ VN?

- WHO có mặt tại đây để trợ giúp VN chuẩn bị phòng chống dịch bệnh một cách tốt nhất. WHO đã tài trợ xây dựng các phòng thí nghiệm đủ tiêu chuẩn, các cơ sở y tế sản xuất vắc xin. WHO sẽ giúp VN về kỹ thuật nhưng Chính phủ phải luôn luôn sẵn sàng hành động. Nếu xảy ra đại dịch, phải có các biện pháp giảm thiểu du lịch, đóng cửa trường học... Hiện WHO đã có 3 triệu viên Tamiflu dự trữ. Nếu xảy ra đại dịch, chúng sẽ được chuyển đến VN trong vòng vài ba ngày. Nhưng vấn đề là phải biết phân phối và sử dụng thuốc một cách hiệu quả.

. Nhiều người VN không coi cúm gia cầm là mối đe dọa thật sự đối với đời sống của họ, bằng chứng là họ vẫn tiếp tục ăn thịt gia cầm không được kiểm nghiệm. Với tư cách là Trưởng Đại diện WHO ở VN, ông có ý kiến gì?

- Phải thay đổi nhận thức cũng như thói quen này. Các Phó Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Vũ Khoan đều nhất trí rằng phải khẩn cấp thi hành các chiến dịch tuyên truyền giúp người dân hiểu các nguy cơ nhiễm bệnh để tự bảo vệ mình. Theo các nghiên cứu khoa học trước đây, có đến 50% số người nhiễm bệnh đã tử vong. Một lý do gây tử vong là bệnh nhân thường đến bệnh viện khi đã quá muộn. Do đó cần phải khẩn cấp giáo dục nhận thức của người dân.

. Xin ông cho biết những biện pháp hiện nay của VN có mang lại hiệu quả? Cần có thêm những biện pháp nào?

- Những biện pháp mà VN đã tiến hành từ vài tháng nay rất ấn tượng. VN đã phát động chiến dịch phòng chống toàn quốc ở tất cả các cấp, ngành như y tế, nông nghiệp. WHO từng khuyến cáo Chính phủ rằng dịch bệnh sẽ ảnh hưởng đến mọi cấp trong toàn xã hội do đó phải ngay lập tức soạn thảo ra một kế hoạch phòng chống chi tiết hơn, phải tập trung vào từng khu vực cụ thể, đồng thời tham khảo ý kiến của các nước khác trong khu vực và trên thế giới. Phải có các biện pháp ứng phó nhanh và mạnh hơn ở từng cấp địa phương, tăng cường trang bị cho các phòng thí nghiệm và đặc biệt tăng cường giám sát vì đây là điểm mấu chốt để phát hiện các khu lây nhiễm ngay từ đầu.

. VN hiện chưa đủ kinh phí để tiến hành những biện pháp phòng chống hữu hiệu như vậy?

- Tính đến nay cộng đồng quốc tế đã tài trợ cho VN 7 triệu USD nhưng kinh phí cho những lần xảy ra đại dịch như vậy không thể tính được. Theo Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Bùi Bá Bổng, VN cần 50 triệu USD nữa để tiến hành các biện pháp phòng chống khẩn cấp. WHO và cộng đồng quốc tế đã lên kế hoạch sẵn sàng giúp đỡ VN trong trường hợp cần thiết.

. Các nhà lãnh đạo thế giới đang cảnh báo cúm gia cầm có thể biến thành một đại dịch khiến hàng triệu người thiệt mạng. Ông có lạc quan về khả năng có thể ngăn ngừa được đại dịch nguy hiểm này?

- Chúng ta chưa thể biết cúm gia cầm sẽ bùng phát vào thời điểm nào. Tôi cho rằng chúng ta có thể loại trừ được dịch bệnh này nếu chúng ta cố gắng hạn chế được nguy cơ virus H5N1 biến thể để có thể lây nhiễm từ người sang người và hạn chế thấp nhất số người nhiễm bệnh khi xảy ra dịch. Các biện pháp cấp bách cần phải được thi hành khẩn trương là chích ngừa cho gia cầm để hạn chế lây lan virus H5N1, tiêu hủy gia cầm bị nhiễm bệnh và không để người tiếp xúc với gia cầm bị nhiễm bệnh.